Lekarz rodziiny ma obowiązek...

Anna Gorczyca
2010-03-22 , aktualizacja: 22.03.2010 18:07
A A A Drukuj
Lekarz rodzinny jest najważniejszym elementem podstawowej opieki zdrowotnej czyli powszechnie dostępnej części systemu opieki zdrowotnej. Miejscem udzielania świadczeń POZ jest przychodnia albo dom pacjenta. Podstawowa opieka medyczna to nie tylko leczenie, ale także profilaktyka i promocja zdrowia, diagnostyka schorzeń oraz leczenie, zapobieganie i ograniczanie niepełnosprawności.

Fot. Waldek Sosnowski / AG
Lekarz rodzinny udziela świadczeń, które określono w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z 2005 roku . Do tych zadań należy m.in. wizyty patronażowe oraz badania bilansowe dzieci i młodzieży. Obowiązkiem lekarza rodzinnego opiekującego się chorym przewlekle na cukrzycę lun choroby układu krążenia jest monitorowanie procesu leczenia przez wykonywanie niezbędnych do tego badań.

Lekarz POZ może sam świadczyć opiekę świąteczną i nocną, a jeśli tego nie robi samodzielnie, powinien podpisać umowę z innym podmiotem, tak by zapewnić pacjentom całodobową opiekę w dni świąteczne i wolne od pracy. Jeśli w wyniku udzielonej przez lekarza porady zachodzi konieczność wykonania badań laboratoryjnych, przychodnia lub lekarz powinni zorganizować pobranie materiałów. Lekarz wskazuje pacjentowi laboratorium, w którym zostaną one wykonane. W uzasadnionych medycznie przypadkach materiał do badań laboratoryjnych może być pobrany w domu pacjenta. Zlecenie na pobranie materiału wystawia lekarz POZ, który we własnym zakresie i na własny koszt zapewnia także pojemniki na materiały do zleconych badań oraz pojemnik zbiorczy do transportu pobranych próbek. Zlecenie lekarza POZ wykonuje pielęgniarka, do której pacjent jest zadeklarowany. Wykaz badań diagnostycznych, za które płaci lekarz POZ, jest ściśle określony.

Lekarz POZ kieruje pacjenta do lekarza specjalisty lub do szpitala. Kierując pacjenta lekarza specjalisty lub do szpitala zobowiązany jest do wykonania i dołączenia do skierowania wyników niezbędnych badań diagnostycznych zgodnie z rozpoznanym schorzeniem, aktualną wiedzą i praktyką medyczną, w celu potwierdzenia wstępnego rozpoznania. Lekarz POZ może wystawić pacjentowi receptę na leki, które zastosował lekarz w poradni specjalistycznej, jeżeli otrzyma informację o rozpoznaniu, sposobie leczenia, rokowaniu, ordynowanych lekach (w tym o okresie ich stosowania i dawkowania) oraz wyznaczonych wizytach kontrolnych, wydaną przez lekarza specjalistę.

Lekarz POZ kieruje na zabiegi w gabinecie zabiegowym i w domu pacjenta. W gabinecie zabiegowym wykonywane są zabiegi oraz procedury pozostające w kompetencjach lekarza POZ i wymagające jego udziału, związane bezpośrednio z udzielaną poradą lekarską. W sytuacji uzasadnionej stanem zdrowia pacjenta, zabiegi mogą być wykonywane także w domu pacjenta. Jeśli jakieś zlecenie ma wykonać pielęgniarka, lekarz wydaje skierowanie do tej pielęgniarki, do której pacjent jest zadeklarowany.

Lekarz POZ może wystawić pacjentowi skierowanie na zabiegi fizjoterapeutyczne wykonywane w poradni rehabilitacyjnej lub w domu pacjenta. Wyjątkiem są skierowania na zabiegi fizjoterapeutyczne związane z leczeniem wad postawy oraz dysfunkcją narządu ruchu, których przyczyną są te wady. W takich przypadkach lekarz POZ wystawia skierowanie do poradni rehabilitacyjnej lub ortopedycznej. Skierowanie na zabiegi fizjoterapeutyczne należy zarejestrować we właściwej placówce ciągu 30 dni od daty wystawienia, w innym przypadku starci ono swoją ważność. Lekarz POZ ma obowiązek poinformować pacjenta o konieczności rejestracji skierowania w wymaganym terminie. W odniesieniu do dzieci i młodzieży szkolnej, w przypadkach nie kwalifikujących się do rehabilitacji leczniczej, lekarz rodzinny kieruje dziecko na zajęcia korekcyjno-kompensacyjne organizowane w szkołach i finansowane ze środków publicznych na podstawie odrębnych przepisów.

Lekarz POZ może wystawiać pacjentowi skierowanie na rehabilitację ogólnoustrojową realizowaną w ośrodku/oddziale dziennym rehabilitacji. Lekarz POZ kieruje pacjenta na leczenie uzdrowiskowe. Wystawiając skierowanie na leczenie uzdrowiskowe lekarz POZ bierze pod uwagę aktualny stan zdrowia pacjenta, wskazania i ewentualne przeciwwskazania. Skierowanie przesyłane jest do oddziału NFZ. Do skierowania lekarz dołącza aktualne wyniki podstawowych badań, wykonanych na swoje zlecenie i swój koszt: badania dla dorosłych:OB, morfologia krwi, mocz, RTG klatki piersiowej (ważność badania RTG wynosi 2 lata od dnia badania), EKG (ważność badania wynosi 6 miesięcy od dnia badania) oraz zaświadczenie potwierdzające rozpoznanie zasadnicze będące podstawą wystawienia skierowania; badania dla dzieci:OB, morfologia, mocz, badanie kału na obecność jaj pasożytów (ważne w dniu wyjazdu dziecka do uzdrowiska).



Wykaz badań diagnostycznych zlecanych i finansowanych przez lekarza POZ, czyli takich, za które lekarz rodzinny musi zapłacić z własnej kasy.

Badania hematologiczne

morfologia krwi obwodowej z wzorem odsetkowym, płytki krwi, retikulocyty; odczyn opadania krwinek czerwonych (OB), poziom glikozylacji hemoglobiny (HbA1c).

Badania biochemiczne i immunochemiczne w surowicy krwi

sód, potas, wapń całkowity, żelazo, stężenie transferyny, mocznik, kreatynina, glukoza, test obciążenia glukozą, białko całkowite, proteinogram, albumina, kwas moczowy, cholesterol całkowity, cholesterol-HDL, cholesterol-LDL, triglicerydy (TG), bilirubina całkowita, bilirubina bezpośrednia,

fosfataza alkaliczna (ALP), minotransferaza asparaginianowa (AST), aminotransferaza alaninowa (ALT), ammaglutamylotranspeptydaza (GGT), amylaza, kinaza kreatynowa (CK), fosfataza kwaśna całkowita (ACP), czynnik reumatoidalny (RF), miano antystreptolizyn O (ASO), hormon tyreotropowy (TSH), antygen HBs-AgHBs, VDRL.

Badania moczu

ogólne badanie moczu z oceną mikroskopową osadu, ilościowe oznaczanie białka, ilościowe oznaczanie glukozy,

ilościowe oznaczanie wapnia, ilościowe oznaczanie amylazy.

Badania kału

badanie ogólne, pasożyty, krew utajona - metodą immunochemiczną.

Badania układu krzepnięcia

wskaźnik protrombinowy (INR), czas kaolinowo-kefalinowy (APTT), fibrynogen.

Badania mikrobiologiczne

posiew moczu z antybiogramem, posiew wymazu z gardła, ogólny posiew kału w kierunku pałeczek Salmonella, Shigella,

białko C-reaktywne (CRP).

Badanie elektrokardiograficzne (EKG) w spoczynku

Badanie ultrasonograficzne (USG) jamy brzusznej

Zdjęcia radiologiczne

zdjęcie klatki piersiowej w projekcji AP i bocznej, zdjęcia kostne - w przypadku kręgosłupa, kończyn i miednicy

w projekcji AP i bocznej, zdjęcie czaszki i zatok w projekcji AP i bocznej, zdjęcie przeglądowej jamy brzusznej

Badania kosztochłonne

gastroskopia, kolonoskopia





Dla Gazety

Dr Adam Sandauer

założyciel i honorowy przewodniczący Stowarzyszenia Pacjentów Primum Non Nocere

Każdy lekarz rodzinny ma obowiązek zajmować się diagnostyką i profilaktyką. Niestety jedno i drugie leży. Nie ma badań przesiewowych, nikt nie robi prześwietlenia płuc i wielu innych badań. Z prostego powodu. Lekarze muszą za te badania płacić. Powinni przeznaczać na to część pieniędzy, które dostają z niemałych kontraktów. W Polsce system jest taki, że pieniądze na diagnostykę i profilaktykę nie są "znaczone". Jeśli lekarz nie wydał pieniędzy na profilaktykę i diagnostykę, to powinien zwrócić je do NFZ. Te pieniądze nie powinny być dochodem lekarza. Konsekwencje są takie, że pacjenci trafiają do specjalistów, do szpitali bez podstawowych badań. Koszty obciążają szpitale. Moim zdaniem pieniądze na diagnostykę i profilaktykę powinny być znaczone.

Moim zdaniem źle się stało, że lekarze rodzinni nie mogą wypisywać skierowań na badania takie jak rezonans magnetyczny. Pacjent, który powinien mieć wykonane takie badanie musi przyjść do swojego lekarza rodzinnego po skierowanie do specjalisty. Potem czeka kilka miesięcy na wizytę u lekarza specjalisty i kilka następnych miesięcy na badanie. I jak się to kończy? Jeśli pacjenta boli, to zapłaci za badanie.

Inny problem, na który często skarżą się pacjenci to opieka świąteczna i nocna. Wydaje się że jest to źle zorganizowane. POZ-ty mają obowiązek podpisania umowy z inną placówką na opiekę w dni wolne od pracy. Pewnie mój lekarz też podpisał taką umowę, ale gdybym musiał szukać pomocy w nocy, poszedłbym na izbę przyjęć. I wiele osób zrobiłoby tak samo. Pacjenci nie wiedzą gdzie znajdą pomoc w dni świąteczne.

Lekarze rodzinni niestety bardzo często popełniają także grzech zaniechania. Przychodzi pacjent i mówi, że go brzuch boli i co słyszy ? Niech pan zrobi gastroskopię. A potem się okazuje się, że to był zawał.

not ag



Prawa pacjenta w przychodni, ambulatorium

* Pacjent ma prawo do wyboru lekarza, pielęgniarki i położnej podstawowej opieki zdrowotnej spośród lekarzy, pielęgniarek i położnych ubezpieczenia zdrowotnego. Jeśli jest niezadowolony z ich pracy może bezpłatnie zmienić lekarza lub pielęgniarkę nie częściej niż dwa razy w roku. Jeśli robi to częściej niż dwa razy w roku kalendarzowym, przy każdej kolejnej zmiany musi zapłacić 80 złotych. Nie dotyczy to zmiany miejsca zamieszkania i sytuacji zaprzestania udzielania świadczeń opieki zdrowotnej przez wybranego lekarza, pielęgniarkę i położną podstawowej opieki zdrowotnej oraz innych przyczyn niezależnych od pacjenta. Zmieniając lekarza, pacjent wypełnia nową deklarację, nie ma obowiązku powiadamiania o tym starego lekarza.

* Pacjent ma prawo do wyboru lekarza dentysty spośród lekarzy dentystów, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z narodowym funduszem zdrowia. Kobiety w ciąży i w okresie połogu mają prawo do dodatkowych świadczeń zdrowotnych lekarza dentysty oraz materiałów stomatologicznych stosowanych przy udzielaniu tych świadczeń, zakwalifikowanych jako świadczenia gwarantowane dla tych osób.

* Pacjent ma prawo do wyboru świadczeniodawcy udzielającego ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych spośród tych świadczeniodawców, którzy zawarli umowy o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej z narodowym funduszem zdrowia , ambulatoryjnych świadczeń specjalistycznych finansowanych ze środków publicznych udzielanych na podstawie skierowania lekarza ubezpieczenia zdrowotnego.

* Skierowanie nie jest wymagane do świadczeń: ginekologa i położnika; dentysty; dermatologa; wenerologa, onkologa; okulisty; psychiatry;

* Skierowania nie muszą mieć osoby chore na gruźlicę; zakażone wirusem hiv; inwalidzi wojenni i osoby represjonowane; cywilne niewidome ofiary działań wojennych; osoby uzależnione od alkoholu, środków odurzających i substancji psychotropowych - w zakresie lecznictwa odwykowego; żołnierze lub pracownicy, w zakresie leczenia urazów lub chorób nabytych podczas wykonywania zadań poza granicami państwa.

* Pacjent ma prawo do świadczeń rehabilitacji leczniczej u świadczeniodawcy, który zawarł umowę z narodowym funduszem zdrowia o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, na podstawie skierowania lekarza ubezpieczenia zdrowotnego.

* Pacjent ma prawo do zaopatrzenia w wyroby medyczne będące przedmiotami ortopedycznymi oraz w środki pomocnicze na zlecenie lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub felczera ubezpieczenia zdrowotnego.

* Pacjent ma prawo do rejestracji u świadczeniodawcy w szczególności: osobiście, przez osoby trzecie i telefonicznie.

* Pacjent ma prawo w stanie nagłym - do niezwłocznego uzyskania świadczeń opieki zdrowotnej w niezbędnym zakresie również przez świadczeniodawcę, który nie zawarł umowy o udzielnie świadczeń opieki zdrowotnej z narodowym funduszem zdrowia.

* Jeśli nie jest osobą ubezpieczoną a jest w okresie ciąży, porodu i połogu ma prawo do świadczeń opieki zdrowotnej na zasadach i w zakresie określonych dla ubezpieczonych

* Pacjent ma prawo do przejazdu środkami transportu sanitarnego (w tym lotniczego) - na zlecenie lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub felczera ubezpieczenia zdrowotnego, do najbliższego zakładu opieki zdrowotnej udzielającego świadczeń we właściwym zakresie, i z powrotem: bezpłatnie gdy jest konieczność podjęcia natychmiastowego leczenia w zakładzie opieki zdrowotnej; tego wymaga potrzeba zachowania ciągłości leczenia.

* Bezpłatny przejazd środkami transportu sanitarnego tam i z powrotem, przysługuje osobom z dysfunkcjami narządu ruchu uniemożliwiającymi przejazd publicznym środkami transportu na leczenie do najbliższego zakładu opieki zdrowotnej jeśli lekarz lub felczer wypisze

* Pacjent ma prawo do uzyskania bezpłatnego orzeczenia lub zaświadczenia lekarskiego jeżeli są one związane z: dalszym leczeniem, rehabilitacją, niezdolnością do pracy, kontynuowaniem nauki, uczestnictwem dzieci, uczniów, słuchaczy zakładów kształcenia nauczycieli i studentów w zajęciach sportowych i w zorganizowanym wypoczynku, a także wydawanych dla celów pomocy społecznej lub uzyskania zasiłku pielęgnacyjnego.





Leczyć po ludzku w Rzeszowie

Środa - Lekarz rodzinny - wypisywacz recept czy przewodnik pacjenta po służbie zdrowia

Jak lekarz pierwszego kontaktu ocenia swoją rolę w systemie służby zdrowia

Czwartek - Lekarze specjaliści o kolegach z POZ-tu

Jak lekarze specjaliści widzą pracę swoich kolegów - lekarzy rodzinnych

Piątek - Narzekamy, ale kochamy lekarzy rodzinnych



Podziel się

  • 2 komentarze
  • Kup licencję
  • Ocena:

    • słabe
    • nic specjalnego
    • dobre
    • bardzo dobre
    • znakomite

    0 głosów

Dołącz do nas na Facebooku